Türkiye'de 2024 yılında 121 bin 66 bebek, gebeliğin 37'nci haftası tamamlanmadan dünyaya geldi. Erken doğan bebeklerin yenidoğan yoğun bakım sürecini tamamlayarak taburcu edilmesi önemli bir aşama olsa da sağlık ve gelişimlerinin uzun yıllar takip edilmesi gerekiyor.
15 Kasım Dünya Prematüre Günü kapsamında değerlendirmelerde bulunan Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Mehmet Kuşku, prematüre bebeklerin gelişimsel takibinin yalnızca boy ve kilo ölçümleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini vurguladı.
DÜNYADA HER 10 BEBEKTEN BİRİ ERKEN DOĞUYOR
Dünya Sağlık Örgütü'nün gebeliğin 37'nci haftası tamamlanmadan gerçekleşen doğumları prematüre olarak tanımladığını belirten Dr. Kuşku, dünyada her yıl yaklaşık 13,4 milyon bebeğin erken doğduğunu ifade etti.
Türkiye'de ise 2024 yılında 121 bin 66 bebeğin prematüre olarak dünyaya geldiğini aktaran Kuşku, bu sayının toplam canlı doğumların yaklaşık yüzde 12,92'sine karşılık geldiğini belirtti.
Erken doğumun yalnızca yenidoğan dönemini ilgilendiren bir sorun olmadığını kaydeden uzman isim, prematüre doğum ve komplikasyonlarının beş yaş altı çocuk ölümlerinin önde gelen nedenleri arasında yer aldığına dikkat çekti.
GELİŞİMSEL SORUNLAR YILLAR SONRA ORTAYA ÇIKABİLİR
Yenidoğan yoğun bakım alanındaki gelişmelerin prematüre bebeklerin yaşama şansını artırdığını belirten Dr. Kuşku, taburculuğun tıbbi takibin sona erdiği anlamına gelmediğini söyledi.
Prematüre doğumun gelişmekte olan merkezi sinir sistemini etkileyebileceğini ifade eden Kuşku, özellikle çok erken doğan ve yenidoğan döneminde ciddi komplikasyon yaşayan bebeklerde serebral palsi, bilişsel gelişim güçlükleri, dil ve öğrenme sorunları açısından riskin artabildiğini belirtti.
Bazı gelişimsel sorunların bebeklik döneminde fark edilmeyerek okul öncesi veya okul çağında ortaya çıkabileceğini vurguladı.
SADECE BOY VE KİLO TAKİBİ YETERLİ DEĞİL
Prematüre bebeklerin gelişimlerinin değerlendirilmesinde hareket, konuşma, öğrenme ve bilişsel becerilerin de dikkate alınması gerektiğini belirten Dr. Kuşku, standart gelişimsel değerlendirme araçlarının kullanılmasının önemine işaret etti.
Gerekli görülen durumlarda fizyoterapi, dil ve konuşma terapisi, ergoterapi ve özel eğitim desteğinin zamanında başlatılması gerektiğini dile getirdi.
PREMATÜRE BEBEKLER İÇİN UZUN DÖNEMLİ TAKİP ÇAĞRISI
2026 Dünya Prematüre Günü temasının “Küçük bebekler, büyük potansiyeller. Geleceklerini korumak için izlem bakımına yatırım yapın” olduğunu hatırlatan Kuşku, prematüre bebeklerin yoğun bakım sonrasında da sağlık hizmetlerine ihtiyaç duyduğunu söyledi.
Çocuk hekimleri, neonatologlar, aile hekimleri, rehabilitasyon ekipleri ve aileler arasındaki iş birliğinin uzun dönemli sağlık sonuçlarını iyileştirmede önemli rol oynadığını belirten Dr. Kuşku, sözlerini şöyle tamamladı:
“Prematüre bir bebeği yaşatmak büyük başarıdır. Onun sağlıklı büyümesini, gelişmesini ve potansiyeline ulaşmasını sağlamak ise bu başarının gerçek tamamlayıcısıdır.
