Türkiye'deki emeklilik ve ölüm aylığı sisteminde oldukça kritik bir yargı kararı paylaşıldı. Eşini kaybeden bir vatandaşın, vefat eden babası üzerinden de yetim aylığı almak için başlattığı hukuki süreç yüksek mahkemede netleşti. İlgili dosyada sosyal güvenlik mevzuatının hangi tarihteki hükümlerinin uygulanacağı sorusu ön plana çıktı.
5510 Sayılı Kanun Engeli
Yargıtay, eşinden dul aylığı alan bir kişinin aynı anda babasından yetim aylığı alamayacağına hükmetti. Hukuk Genel Kurulu, hakkın doğduğu tarihin esas alınması gerektiğini vurguladı. Kadının babasından maaş alma hakkının, eşinin 2008 sonrası vefatıyla doğduğunu belirleyen Yargıtay, 5510 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanacağını ifade etti. Söz konusu kanun hem eşten hem babadan aynı anda iki ölüm aylığı bağlanmasına izin vermiyor.
Yargı Sürecindeki Kırılma Noktası
SGK tarafından reddedilen başvuru sonrasında dosya önce yerel mahkemeye, ardından istinafa taşındı. İstinaf mahkemesi babanın 2008 öncesi vefatını gerekçe göstererek talebi kabul etse de üst mahkeme söz konusu kararı bozdu. Hakkın doğduğu tarihteki mevzuat, ikinci bir maaş alıp alamayacağını belirliyor. Yargıtay, hakkın doğduğu tarihin esas alınması gerektiğini vurgulayarak ilgili davadaki 2008 yılında geçerli olan kanunun uygulanması gerektiğini belirtti. Söz konusu gerekçeyle vatandaşın hem eşinden hem babasından aynı anca ölüm aylığı alamayacağına hükmetti. İlgili karar, benzer durumdaki binlerce dosyayı doğrudan etkileyecek emsal niteliğindedir.
Karakaş'tan Emsal Uyarısı
SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş, Türkiye Gazetesi’ndeki köşesinde mevzuat detaylarını paylaştı. Karakaş, "Bu karar, 'eskiden babam ölmüştü, hakkım bakidir' düşüncesinin her zaman geçerli olmadığını gösteriyor. İkinci bir maaş için gerekli olan 'dul kalma' veya 'işten ayrılma' gibi şartların gerçekleştiği tarihteki kanun, cebinize girecek ikinci maaşı belirliyor." şeklinde konuştu. Eşin vefatı 1 Ekim 2008'den sonra gerçekleştiği için, ilgili tarihte yürürlükte olan mevzuatın geçerli olduğu ifade edildi. Kanun sadece yüksek olanın tercih edilmesine imkan tanıyor. Sosyal güvenlik sisteminde mali dengelerin korunması adına anılan kararın önemi büyüktür. Karar sonrasında, hak sahiplerinin başvuru stratejilerinde yasal tarihlere daha fazla dikkat etmesi gerekecektir.
