Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Nisan periyoduna ait "Reel Efektif Döviz Kuru Gelişmeleri" raporunu yayımladı. Söz konusu mühürlü kayıtlara bakıldığında kıymet ölçer endeksinin son senelerin en doruk sınırına vardığı netlik kazandı. Enflasyon rüzgarlarının döviz sıçramalarından çok daha güçlü esmesi, ulusal nakit aracımızın pazar nezdinde sahici bir değer edinmesine zemin hazırladı. Mevcut tablo; harici bütçe yönetenler adına iştah kabartıcı bir vasıf taşırken, imalatçı ve dış satım yapan zümrenin harcama dengesini zedelediği iddiasıyla tartışmaları tetikledi.
Endeks Haritasında Zirve Hareketleri
2025=100 temeline dayalı olan sahici kur göstergesi, TÜFE ekseninde nisan takvimi içerisinde önceki 30 güne nazaran 1,59 basamak tırmanıp 106,30 ölçeğine yerleşti ve bizzat 6 yıllık rekorunu tazeledi. Gösterge, mart döngüsünde 104,71 bandında geziniyordu. Bununla beraber Yurtiçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) tabanlı haritalandırmada ise rakamlar aynı zaman diliminde 0,64 basamak sıçrayarak 102,16 noktasına yükseldi.
Türk Lirası Biriminde Güçlenme
Resmi dökümlere bakılarak ulusal nakit birimimizin piyasadaki alım yetisinin maziye kıyasla TÜFE rasyosuyla 5,80 basamak; Yİ-ÜFE rasyosuyla da 3,04 basamak ilerleme kaydettiği anlaşıldı. TCMB heyeti değerlendirmesinde süreci şöyle özetledi: "REK endeksindeki artış, temel olarak TÜFE'deki artıştan kaynaklanmaktadır. TÜFE bazlı REK endeksine etki eden bileşenler incelendiğinde, Türk Lirası karşısında bir önceki aya göre dolar ortalama yüzde 1,31 değer kazanırken, Euro ortalama yüzde 2,20 değer kazanmıştır. TÜFE ise bir önceki aya göre yüzde 4,18 artarken, Yİ-ÜFE yüzde 3,17 artmıştır."
İhracatçının Eleştirdiği Faiz Politikası
Yetkililer, ülkedeki fiyat pahalılığının endeksin sıçramasına omuz verdiğini; fakat evrensel enflasyon havuzu ile yüzeysel kur sepetindeki devinimlerin ibreyi eksi yönde baskıladığını bildirdi. Merkez idaresi, pahalılığı kırmak ve yurt dışından sermaye çekebilmek adına kurları baskılayıp enflasyonun aşağısında tutma vizyonunu koruyor. Bahsedilen taktik, süratle kâr hedefleyen harici sermayedarlar adına ballı bir imkân doğururken; ihracat yapan iş dünyası tarafından ise ağır sözlerle eleştirilmekte. Enflasyonda arzulanan sönme hareketi henüz şekillenmezken, yabancıların faiz pastasından koca dilimler almaya devam ettiği görülüyor.
