Depremler sonrası kentsel dönüşüm süreci hızlandı ve binlerce riskli yapı yenilenmek üzere yıkıldı. Sayısız bina kentsel dönüşüme alınırken bu binalarda oturan kiracılar sosyal medyada haklarını araştırmayı sürdürüyor. Mağduriyet yaşayan vatandaşlar, yasal düzenlemelerin kendilerine tanıdığı hakları öğrenmek için uzmanlara başvuruyor. Kentsel dönüşüm nedeniyle evini boşaltmak zorunda kalan kiracılar çifte tazminat alabilir. Yasa koyucu, kiracıların barınma hakkını korumak adına ev sahiplerine belirli yükümlülükler getiriyor. Özellikle binanın yenilenmesi sonrası kiralamada öncelik hakkı, kiracılar için kritik bir güvence oluşturuyor. Ev sahiplerinin keyfi uygulamalarına karşı yasal yaptırımlar devreye giriyor.
Tazminat ve Bir Yıllık Kira Bedeli
Kentsel dönüşüm nedeniyle tahliye edilen eski kiracı tazminat alabilecek. Yasal mevzuata göre yenilenen yapıda kiralama süreci belirli kurallara bağlanmış durumda. Yapı tamamlandıktan sonra dairesini yeniden kiraya vermek isteyen ev sahibi ilk olarak eski kiracısına başvurmazsa bir yıllık kira bedelini eski kiracına ödeyebilir. Söz konusu kural, ev sahibinin daha yüksek kira beklentisiyle eski kiracısını devre dışı bırakmasını engellemeyi amaçlıyor. Kiracılar, haklarını bildikleri takdirde maddi kayıplarını telafi etme şansı buluyor.
Eski Kiracının Öncelik Hakkı
Hukukçular, sürecin işleyişi hakkında önemli uyarılarda bulunuyor. Gayrimenkul Hukukçusu Avukat Çiğdem Kezer, Star Haber'e yaptığı açıklamada kentsel dönüşüm nedeniyle taşınmazı tahliye eden ev sahibinin evini başka birine kiraya veremediğini, önceliğin eski kiracının olduğunu vurguladı. Mülk sahibi, yasal olarak eski kiracısına teklif götürmekle yükümlü tutuluyor. Eğer bahsi geçen adım atlanarak doğrudan üçüncü şahıslara kiralama yapılırsa, tazminat hakkı doğuyor.
Noter Tebligatı ve Süreç
İletişimin resmi kanallardan yapılması, ispat yükümlülüğü açısından büyük önem taşıyor. Kezer, noterden tebligat gönderilmesi gerektiğinin altını çizerek ev sahibinin bir ay süre içinde kiracı dönüş yapmazsa evini yeni kiracıya kiralama hakkı doğduğunu belirtti. Tebligatın ulaşmasının ardından kiracının sessiz kalması durumunda ev sahibi özgürce hareket edebiliyor. Ancak bildirim yapılmadan hareket edilmesi durumunda yasal süreç başlıyor.
Dava Hakkı ve Zaman Aşımı
Mağduriyet yaşayan kiracıların yargı yoluna başvurma hakkı saklı tutuluyor. Kiracının ev sahibinin bildirimde bulunmadığını öğrendiği takdirde dava açma hakkı olduğunu ifade eden Kezer kritik sürelere dikkat çekti. Kezer "Tahliye olduğu tarihten itibaren 3 yıllık süre önemli" diyerek zaman aşımı uyarısında bulundu. Tazminat hakkı, eski kira bedeline göre hesaplanıyor. Eski kiracı, bir senelik kira bedelini kazanabiliyor. Mahkeme süreci sonunda haklı bulunan kiracılar, tazminatlarını tahsil edebiliyor.
