Pandemi süreci ve küresel çip krizi nedeniyle 2021-2024 döneminde yaşanan sıfır araç sıkıntısı, otomotiv piyasasında hem fiyat artışlarını hem de çeşitli usulsüzlük iddialarını beraberinde getirdi. Araç bulmanın zorlaştığı bu dönemde bazı bayilerde, liste fiyatının üzerine "elden ödeme", zorunlu aksesuar paketleri ve ek hizmet bedelleri gibi uygulamalarla tüketicilerden kayıt dışı ücretler talep edildiği öne sürüldü.
Bunun üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı, yaklaşık 4 milyon aracın satıldığı söz konusu döneme ilişkin kapsamlı bir denetim süreci başlattı. Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı, bu yıllarda sıfır araç satın alan vatandaşlara resmi bilgilendirme mektupları göndererek işlem detaylarını incelemeye aldı.
ARAÇ ALIM SÜRECİNE DAİR TÜM ÖDEME DETAYLARI İSTENİYOR
Gönderilen yazılarda vatandaşlardan, araç satın alım sürecinin nasıl gerçekleştiğine dair ayrıntılı açıklama yapılması talep ediliyor. Özellikle aracın hangi bedelle satın alındığı, ödemenin banka, EFT, havale, kredi kartı veya nakit gibi hangi yöntemlerle gerçekleştirildiği soruluyor.
Yetkililer ayrıca yapılan tüm ödemelere ilişkin banka dekontları, makbuzlar ve diğer ödeme belgelerinin ibraz edilmesini istiyor. Nakit ödemelerin bulunup bulunmadığı da incelemenin önemli başlıkları arasında yer alıyor.
BAYİLERDEKİ EK ÜCRET VE AKSESUAR UYGULAMALARI MERCEK ALTINDA
Denetim sürecinin en kritik noktalarından birini, araç satışlarında zorunlu tutulduğu iddia edilen ek ürün ve hizmetler oluşturuyor. Park sensörü, seramik kaplama, navigasyon, boya koruma ve benzeri aksesuar paketlerinin müşterilere zorunlu olarak satılıp satılmadığı araştırılıyor.
Ayrıca bu işlemlerin hangi firma tarafından gerçekleştirildiği, ödemelerin kime yapıldığı ve karşılığında fatura düzenlenip düzenlenmediği de detaylı şekilde inceleniyor.
TESLİMAT SÜRECİ VE FATURA UYUMU DA KONTROL EDİLİYOR
İncelemelerde yalnızca ödeme işlemleri değil, teslimat süreci de mercek altına alınıyor. Araçların bayiden teslim edildiği anda faturada yer alan aksesuarların gerçekten araç üzerinde bulunup bulunmadığı sorgulanıyor.
Bunun yanı sıra sonradan yapılan montaj işlemlerinin ne zaman gerçekleştirildiği ve bu işlemler için ayrıca ödeme yapılıp yapılmadığı da değerlendirme kapsamında yer alıyor.
EK GARANTİ VE SİGORTA ÖDEMELERİ DE İNCELEME KAPSAMINDA
Soruşturma yalnızca araç bedeli ve aksesuarlarla sınırlı kalmıyor. Vatandaşların ek garanti, kasko veya sigorta gibi hizmetler için bayilere ayrıca ödeme yapıp yapmadığı da denetim kapsamına alındı.
Bu kapsamda tüm yan hizmetlerin satış sürecinde zorunlu tutulup tutulmadığı da araştırılan konular arasında bulunuyor.
15 GÜN İÇİNDE YANIT VERİLMESİ GEREKİYOR
Vatandaşlardan, kendilerine ulaşan mektuba 15 gün içinde detaylı ve belgelerle desteklenmiş yanıt vermeleri isteniyor. Hazırlanan açıklamaların kimlik bilgileri ve ilgili evraklarla birlikte Vergi Denetim Kurulu'na iletilmesi gerekiyor.
Belirlenen süre içerisinde yanıt vermeyen ya da eksik ve yanıltıcı bilgi sunan kişiler hakkında özel usulsüzlük cezası uygulanacağı, gerekli durumlarda ek süre tanınabileceği ifade ediliyor. Tekrar eden ihlallerde ise cezaların artırılacağı belirtiliyor.
