Emtia piyasalarında yaşanan hareketlilik, enerji sektöründe tarihi anlara sahne oluyor. Küresel piyasalar tam anlamıyla bir emtia rallisine sahne olurken, doğalgaz fiyatlarında da dikkat çeken hareketler yaşanıyor. Kuzey yarım küreyi etkisi altına alan kış şartları, enerji talebini zirveye taşıdı. Özellikle ABD'de görülen aşırı soğuklar, fiyatlamalarda belirleyici rol oynuyor. ABD başta olmak üzere kuzey yarım kürede soğuk kış şartları ile birlikte talepte yaşanan artış ve arzda gerileme endişeleri, gaz fiyatlarında hareketliliğe sebep oluyor. Yatırımcılar, enerji kontratlarındaki ani sıçramaları yakından takip ediyor. Fiyatların geldiği nokta, son yılların en yüksek seviyelerini işaret ediyor.
On Günde İkiye Katlanan Fiyatlar
Piyasalardaki yükseliş ivmesi, şaşırtıcı bir hızla gerçekleşti. ABD’de 16 Ocak işlemlerini 3,10 dolardan tamamlayan doğalgaz sözleşmelerinde fiyatlar, bugün 6,27 dolara kadar yükseldi. Kısa süre içinde yaşanan artış, enerji maliyetlerinin ne kadar volatil olabileceğini gösterdi. Böylece fiyatlarda 10 günlük yükselişin boyutu %100’e ulaştı. Haftalık bazda bakıldığında da rekorlar kırıldı. ABD’de NYMEX doğalgaz vadeli işlem sözleşmelerinde fiyatlar, önceki haftaya işaret eden 16 Ocak Cuma işlemlerini 3,10 dolardan tamamlamıştı. Takip eden süreçte ivme hızlandı. Geçen hafta hızla yükselişe geçen gaz fiyatları, 23 Ocak Cuma günü 5,33 dolardan kapanış yaptı. Böylece gaz fiyatlarında yaşanan haftalık yükseliş %72 gibi oldukça yüksek bir seviyede gerçekleşti.
Tarihi Zirveler ve Rekor Artışlar
Yeni haftada da gaz fiyatlarında yükseliş sürüyor ve piyasa dinamikleri değişiyor. Bugünkü ilk işlemlerde gaz fiyatları en yüksek 6,27 dolar seviyesini test etti. Ardından fiyatlarda 6,05 dolara yakın denge arayışı devam etti. Böylece doğalgaz fiyatında prim, 10 günde yaklaşık %100’e ulaşmış oldu. İstatistiksel verilere göre söz konusu durum nadir görülen bir olay. Bu arada gaz fiyatları 1990 yılından bu yana en yüksek haftalık artışını gösterdi. Son yükselişle birlikte fiyatlar, 2022’den bu yana en yüksek seviyelere ulaştı. Enerji krizinin ayak sesleri, piyasalarda yankılanmaya başladı.
Soğuk Havanın Yarattığı Talep Baskısı
Fiyat artışlarının arkasındaki temel neden iklim koşulları olarak gösteriliyor. Uzmanlar, kuzey yarım kürede soğuk kış şatlarının etkisini göstermeye başladığını belirterek, artan ısınma talebi sebebiyle gaz fiyatlarında sert hareketlerin yaşandığını aktarıyor. Hane halkı ve sanayi tüketimi eş zamanlı olarak artış gösterdi. Özellikle ABD’nin orta ve doğu bölgelerinde son yılların en sert kışı yaşanıyor. New York başta olmak üzere birçok eyalette gelecek 1-2 hafta için aşırı soğuk ve kar fırtınası uyarıları da arttı. Meteorolojik veriler, soğuk hava dalgasının bir süre daha etkili olacağını öngörüyor.
Stoklardaki Erime ve Altyapı Riski
Talebin karşılanması noktasında arz güvenliği endişeleri de gündeme geliyor. Isınma amaçlı gaz talebinin zirve yaptığını ve stokların hızla azalmaya başladığını aktaran analistler önemli uyarılarda bulunuyor. Enerji üretimindeki bağımlılık risk faktörünü artırıyor. ABD’de elektrik üretiminin %40’nın doğalgaz ile gerçekleştiğini ve gaz hatlarındaki donma riskinin de piyasalarda değerlendirildiğini belirten uzmanlar, fiyatlarda söz konusu endişelerle yükseliş yaşandığını ifade ediyor. Altyapı sorunlarının arzı kesintiye uğratması ihtimali, fiyatları yukarı çekmeye devam ediyor. Piyasalar, hava durumuna endeksli bir seyir izliyor.
