Hazine ve Maliye Bakanlığı, son dönemde yapılan soruşturmalarla Türkiye'nin ciddi bir sorunu haline geldiği ortaya çıkan kara para aklama ve terörün finansmanı gibi suçların önüne geçmek yeni bir düzenleme hazırlamıştı. Finansal sistemin şeffaflığını artırmayı hedefleyen çalışma kapsamında önemli adımlar atılması planlanıyordu. 2026 yılının başlangıcı itibarı ile 200 bin TL ve üzeri para transferinde açıklama zorunluluğu getirilmesi öngörülüyordu. Ancak hazırlık sürecinin tamamlanamaması nedeniyle bakanlık yetkilileri takvimde değişikliğe gitme kararı aldı. Dolaşıma giren paranın kaynağını ortaya koymayı amaçlayan uygulamanın henüz hazır olmadığı düşünülerek yeni bir karar daha alındı. Erteleme haberi, finans dünyasında ve vatandaşlar arasında dikkatle karşılandı.
Yürürlük Tarihinde Beklenmedik Değişiklik
Para transferlerine ilişkin tebliğin 1 Ocak'ta yürürlüğe girmediği öğrenildi. Bakanlık kaynaklarından edinilen bilgilere göre, teknik altyapının ve entegrasyon sürecinin eksiksiz olması hedefleniyor. Uygulama üzerine çalışmaların bir süre daha devam edeceği açıklandı. Sistemin sağlıklı işlemesi adına bankalarla yapılan görüşmelerin sürdüğü belirtiliyor. Vatandaşların mağduriyet yaşamaması için geçiş sürecinin titizlikle yönetilmesi planlanıyor. Erteleme kararı, uygulamanın iptal edildiği anlamına gelmiyor; sadece başlangıç tarihi revize ediliyor.
Taslakta Yer Alan Diğer Kritik Maddeler
Hazırlanan tebliğ taslağı sadece küçük ölçekli transferleri değil, büyük hacimli işlemleri de kapsıyor. Maliye'nin kontrol mekanizmasını kolaylaştıracak tebliğ taslağında sadece 200 bin üzerine açıklama zorunluluğu yer almıyor. Elektronik transfer işlemlerinde 20 milyon lirayı aşan nakit işlemlerde de Nakit İşlem Beyan Formu zorunluluğu öngörülüyordu. Büyük miktarlı nakit hareketlerinin kayıt altına alınması, kara para trafiğinin izlenmesini kolaylaştıracak bir adım olarak görülüyor. Form doldurma zorunluluğu, paranın kaynağının ve kullanım yerinin resmi makamlarca bilinmesini sağlayacak.
Suç Gelirleriyle Mücadelede İzlenebilirlik
Çalışmaların tamamlanmasının ardından uygulamaya başlanması beklenen düzenlemeyle suç gelirlerinin aklanmasının ve terörizmin finansmanıyla mücadele hedefleniyor. Elektronik transfer/havale ve nakit işlemlerinde yapılacak açıklama ile izlenebilirliğini artırmak amaçlanıyordu. Kayıt dışı ekonominin boyutlarını daraltmak isteyen ekonomi yönetimi, finansal hareketleri mercek altına alıyor. İzlenebilirlik sayesinde şüpheli işlemler anında tespit edilerek gerekli incelemeler başlatılabilecek. Sistemin devreye girmesiyle birlikte para trafiğindeki gri alanların ortadan kalkması bekleniyor.
Gelecek Dönem ve Uygulama Beklentisi
Bakanlık, erteleme süresince paydaşların görüşlerini alarak sistemi daha işlevsel hale getirmeyi planlıyor. Bankacılık sektörü ve finans kuruluşları, yeni döneme uyum sağlamak için altyapılarını güçlendiriyor. Vatandaşların da yeni kurallara adaptasyon sürecinde bilgilendirilmesi önem taşıyor. Açıklama zorunluluğunun ne zaman başlayacağına dair kesin bir tarih verilmezken çalışmaların hızla tamamlanacağı ifade ediliyor. Finansal güvenliğin sağlanması adına atılacak adımlar, uluslararası standartlara uyumu da beraberinde getirecek. Kara parayla mücadelede kararlılık mesajı veren yetkililer, düzenlemenin en kısa sürede hayata geçeceğini vurguluyor.
