Gayrimenkul sektöründeki kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığı düğmeye bastı. Mülk sahiplerinin kira gelirlerini gizlemesi veya düşük göstermesi nedeniyle oluşan vergi kaybını önlemek amacıyla denetim ağı genişletildi. Kira gelirini beyan etmeyen ev sahipleri için banka takibi ve saha denetimleriyle geniş çaplı inceleme başlatıldı. Teknolojinin sunduğu imkanlar kullanılarak finansal hareketler mercek altına alınıyor. Eksik bildirimde bulunanlara ağır vergi cezaları kesilirken, günlük kiralamalarda bildirim zorunluluğuna uymayanlara yönelik yaptırımlar sıkılaştırıldı. Vatandaşların yasal yükümlülüklerini yerine getirmesi konusunda uyarılar yineleniyor. Bakanlık, vergi adaletini sağlamak ve haksız kazancın önüne geçmek için kararlı adımlar atıyor.
Dijital Takip ve Çapraz Sorgu
Gelir İdaresi Başkanlığı, denetimlerde veri analitiğini etkin bir şekilde kullanıyor. Kurum, teknolojik altyapısını kullanarak banka hesap hareketleri ile tapu kayıtlarını çapraz sorguya tutuyor. Banka hesaplarına düzenli olarak yatan meblağlar, mülkiyet bilgileriyle eşleştiriliyor. Düzenli kira ödemesi olduğu değerlendirilen ancak beyanname verilmeyen durumlar sistem tarafından otomatik olarak riskli kategorisine alınıyor. Böylece insan hatasını minimize eden bir kontrol mekanizması işletiliyor. Riskli bulunan dosyalar, vergi dairelerine iletilerek inceleme süreci başlatılıyor. Mülk sahiplerinden izahat istenmesi ve gerekirse geriye dönük tarhiyat yapılması gündeme geliyor.
Saha Ekiplerinin Yerinde Tespiti
Denetimlerin sadece masa başında kalmayıp sahaya indiği de görülüyor. Öte yandan ekiplerin, yerinde tespit çalışmalarıyla kayıt dışı kiralamaları mercek altına aldığı belirtiliyor. Özellikle yoğun kiralama yapılan bölgelerde görevliler kapı kapı dolaşarak kiracı tespiti yapıyor. Kiracılarla yapılan görüşmelerde ödenen kira bedeli ve ödeme yöntemi soruluyor. Elde edilen bilgiler, ev sahibinin beyanlarıyla karşılaştırılıyor. Uyumsuzluk tespit edilmesi durumunda yasal işlem başlatılıyor. Saha denetimleri, kayıt dışı kiralamaların en aza indirilmesi için kritik bir rol oynuyor.
Ağır Cezai Yaptırımlar Var
Kurallara uymayanlar için belirlenen cezalar caydırıcı nitelik taşıyor. Beyanname vermeyen veya gelirini düşük gösteren ev sahipleri için uygulanan cezai yaptırımlar oldukça sert. Vergi kaybının telafisi için uygulanan yöntemler mükellefleri zorluyor. Tespit edilen usulsüzlüklerde, vergi kaybının yanı sıra "vergi ziyaı cezası" kesiliyor. Söz konusu ceza miktarı, kaçırılan vergi tutarının bir katına kadar ulaşabiliyor. Ayrıca gecikme faizi de hesaplanarak toplam borca ekleniyor. Ev sahiplerinin cezalı duruma düşmemek için beyannamelerini zamanında ve doğru vermesi gerekiyor.
Günübirlik Kiralamalarda Sıkı Denetim
Kısa süreli kiralamalar da bakanlığın radarında yer alıyor. Özellikle "Airbnb" gibi platformlar üzerinden yapılan günübirlik kiralamalarda denetimlerin dozu daha da artırıldı. Turizm amaçlı kiralamalarda güvenlik ve vergi boyutu ön plana çıkıyor. Kimlik Bildirme Kanunu'na aykırı şekilde, kolluk kuvvetlerine bilgi verilmeden yapılan kiralamalar için yüksek idari para cezaları uygulanıyor. İhlalin tekrarlanması durumunda ise cezalar katlanarak artıyor. Maliye, geniş çaplı denetimlerle kira piyasasındaki kayıt dışılığı tamamen bitirmeyi ve vergi kaybının önüne geçmeyi hedefliyor.
