Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), konut sahibi olmak isteyenleri yakından ilgilendiren önemli mevzuat değişikliklerini kamuoyuna duyurdu. Kurum tarafından Bireysel Kredi Kartları ve İhtiyaç Kredilerinin Yeniden Yapılandırılması, Kredi Kartları ve Kredili Mevduat Hesaplarının Limitlerinin Belirlenmesi ve Konut Kredilerinde Kredi Değer Oranı Değişikliğine yönelik düzenlemeler yapıldığı açıklandı. Alınan yeni kararlar doğrultusunda tüketicilere kullandırılan konut kredilerinde kredi tutarının teminat olarak alınan konutun değerine oranı açısından birinci el - ikinci el konut ayrımı kaldırıldı. BDDK tarafından konuyla ilgili yapılan açıklamaya göre; 2010 yılından sonra yapılan binaların enerji sınıfı için asgari şart olan C enerji sınıfına sahip konutlar da avantajlı kredi değer oranı uygulanan konutlar kapsamına alındı. Bahsi geçen değişikliklerle enerji verimliliği yüksek, görece depreme dayanıklı yeni konutların alımı ile ilk konutunu edinecek tüketicilerin desteklenmesi amaçlanıyor.
Enerji Sınıfı ve Değere Göre Limitler
Düzenleme kapsamında artık sadece konutun değeri değil, enerji sınıfı da çekilebilecek kredi miktarını belirleyen ana unsur oldu. 5 milyon TL ve altı konutlar için A–B enerji sınıfı yapılarda %90'a kadar kredi imkanı tanınırken C enerji sınıfı için oran %80, diğerleri için ise %70 olarak uygulanacak. Değeri 5–7 milyon TL arası konutlar söz konusu olduğunda A–B sınıfı için %80, C sınıfı için %70 ve diğerleri için %60 oranında finansman sağlanabilecek. Fiyatı 7–10 milyon TL arası konutlar için ise A–B grubunda %70, C grubunda %60 ve diğerlerinde %50 oranları geçerli olacak. Üst segment ve daha değerli konutlar kategorisindeki gayrimenkuller için kredi oranları daha düşük seviyelerde belirlendi. Tüketicinin kendisinin, eşinin veya 18 yaş altındaki çocuklarının malik olduğu en az bir konutunun bulunması halinde ise; belirlenen kredi değer oranlarının azaltılarak uygulanmasına devam edilecek.
Faiz Oranları ve Piyasa Beklentisi
Mevcut piyasa koşullarında bankalar konut kredisini ortalama olarak yüzde 2.65 civarında uyguluyor. Kamu bankalarından Ziraat Bankası konut kredisi faizlerini 'Konut Kredisi Ürün Paketi' kapsamında yüzde 2.69'dan yüzde 2,49'a çekmişti. Politika faizinde yaşanan indirim, konut kredilerine de kademeli olarak yansımaya başlaması bekleniyor. TCMB'nin faiz kararının ardından konut kredilerinde 0,10–0,20 puanlık sınırlı bir gerileme yaşanacağı tahmin ediliyor. Önümüzdeki günlerde bankaların konut kredisi faizlerinin ortalama olarak yüzde yüzde 2,45 – yüzde 2,55 aralağında şekilleneceği hesaplanıyor.
Farklı Bütçeler İçin Ödeme Planları
BDDK'nın kararına göre 5 milyonluk konut için en fazla 4,5 milyon, 2 milyonluk ev için en fazla 1 milyon 800 bin TL kredi çekilebilecek. Ev bedeli 5.000.000 TL olan bir mülk için %90 oranında 4.500.000 TL kredi kullanıldığında %2,49 faizle aylık taksit yaklaşık 130.500 TL oluyor. Vadesi 120 ay olan söz konusu kredinin toplam faiz maliyeti yaklaşık 10.660.000 TL seviyesine ulaşıyor. Konut bedeli 2.000.000 TL olan daha düşük bütçeli bir daire için %90 oranla 1.800.000 TL kredi çekildiğinde ise tablo değişiyor. Yine %2,49 faiz ve 120 ay vade ile hesaplandığında aylık taksit 52.200 TL, toplam geri ödeme 6.264.000 TL olarak gerçekleşiyor. Konut kredilerinde bankaların yapacağı faiz indirimleri ve yeni kampanyalar bahsi geçen tutarı daha aşağı çekecektir.
Bankaların Güncel Teklifleri ve Kazanç Tablosu
Merkez Bankası'nın faiz indirimi sonrası ortalama oranlar yüzde 2,65'ten yüzde 2,45–yüzde 2,55 bandına gerilediğinde ayda yaklaşık 1.600 TL, toplamda ise yaklaşık 200 bin TL daha az ödeme yapılmış oluyor. 1 milyon TL konut kredisi alan bir kişi için yeni oran %2,55 olduğunda aylık taksit 26.600 TL seviyesine inerek toplamda 96.000 TL avantaj sağlıyor. Eğer oran %2,45 seviyesine gerilerse aylık taksit 25.800 TL oluyor ve toplam kazanç 192.000 TL'ye çıkıyor. Bankalar bazında 1 milyon TL'lik kredi incelendiğinde Alternatif Bank % 2,89 faizle aylık 29.878,54 TL taksit talep ederken toplam ödeme 3.608.084,80 TL oluyor. Türk Ekonomi Bankası (TEB) % 2,85 oranla aylık 29.512,73 TL taksit ve toplam 3.567.804,10 TL ödeme planı sunuyor. Vakıf Katılım % 2,74 kâr oranı ile aylık 28.512,47 TL taksit ve toplam 3.453.846,40 TL geri ödeme çıkarıyor. HALKBANK % 2,69 faiz oranıyla aylık 28.060,70 TL taksit alırken toplam ödeme 3.394.759,00 TL olarak hesaplanıyor. En düşük oranı sunan Ziraat Bankası ise %2,49 faizle aylık 26.273,20 TL taksit ve toplam 3.152.784 TL ödeme imkanı sağlıyor.
