TGRT'nin haberine göre, Türkiye genelinde sebze piyasasında yaşanan dalgalanma, en belirgin şekilde domates fiyatlarına yansıdı. Özellikle İstanbul’da uygun fiyatlı domates bulmak giderek zorlaşırken, üretimdeki düşüş ve maliyet artışları fiyatları katladı.
Nisan ayı verileri, bu tabloyu net biçimde ortaya koyuyor. Domates miktar endeksi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 51,65 gerilerken, fiyat endeksi yüzde 265,79 yükseldi. Sebze grubunun genelinde de benzer bir eğilim görülüyor: miktar endeksi yüzde 36,87 düşerken, fiyat endeksi yüzde 148,76 arttı. Bu durum, piyasada arzın daraldığını ve fiyat baskısının arttığını gösteriyor.
MARKETTE FİYATI 250-350 LİRAYA KADAR ÇIKIYOR
Hal ile market fiyatları arasındaki fark da dikkat çekiyor. Salkım domates halde 119-180 lira arasında satılırken, markette 250-350 liraya kadar çıkıyor. Kokteyl domates 300 liranın üzerine çıkarken, pembe domatesin fiyatı 400 lirayı buluyor. Cherry ve köy domatesinde de benzer artışlar gözleniyor.
Uzmanlara göre fiyat artışının temel nedeni mevsimsel koşullar. Bu yıl Nisan ve Mayıs aylarının normalden daha serin ve yağışlı geçmesi, üretimi olumsuz etkiledi. Özellikle örtü altı üretimde ve “baharlık bitim” dönemindeki tarlalarda olgunlaşma süreci gecikti. Şu anda Türkiye’nin büyük kısmına ürün sağlayan üretim, ağırlıklı olarak Antalya-Muğla hattındaki yaklaşık 100 bin dönümlük alandan geliyor. Bu durum arz-talep dengesini bozarken, bahar aylarında artan tüketim de fiyatları yukarı çekiyor.
Üretimdeki düşüş fiyatlara doğrudan yansıyor. En temel ürün olan yemeklik yuvarlak domatesin üretici fiyatı 60-100 lira arasında değişirken, diğer çeşitlerde fiyatlar daha da yükseliyor. İşçilik, ambalaj, nakliye ve vergiler gibi kalemlerin eklenmesiyle maliyetler artıyor ve bu da market fiyatlarına yansıyor.
Uzmanlar, fiyatların kısa vadede yüksek kalmaya devam edebileceğini belirtiyor. Hava sıcaklıklarının artmasıyla birlikte diğer bölgelerde üretimin başlaması bekleniyor, ancak bu sürecin zaman alacağı ifade ediliyor. Tarla üretiminin bu yıl gecikerek Haziran sonu ile Temmuz başını bulabileceği öngörülüyor. Bu nedenle domates fiyatlarındaki yüksek seyrin Mayıs ayı sonuna kadar sürmesi bekleniyor.
Öte yandan, sert çekirdekli meyveler için bu yıl daha olumlu bir tablo çiziliyor. Geçen yıl yaşanan don olaylarının ardından, bu sezon hava koşullarının üretim açısından daha elverişli olduğu belirtiliyor.
