Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan "2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı" Resmi Gazete'de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Eskişehir başta olmak üzere tüm kentlerin yaşam kalitesini artırmayı hedefleyen 5 yıllık yol haritasını sosyal medya hesabından duyuran Bakan Murat Kurum, vatandaşların hayatını kolaylaştıracak 50 akıllı şehir uygulamasının hayata geçirileceğini belirtti.
Türkiye Yüzyılı vizyonuyla hazırlanan eylem planı; yapay zeka, büyük veri, nesnelerin interneti ve dijital ikiz gibi ileri teknolojileri kent yaşamına entegre edecek. Eskişehir gibi büyükşehirlerde trafik kilitlenmelerinin, kentsel dönüşüm ihtiyaçlarının ve afet risklerinin önüne geçmek amacıyla erken uyarı ile kriz anı yönetim mekanizmaları devreye alınacak.
Plan kapsamında TOKİ’nin Eskişehir’de ve ülke genelinde yürüteceği kentsel dönüşüm ile yeni konut projeleri doğrudan "Akıllı Bölgeler" yaklaşımıyla inşa edilecek. Yeni yerleşim alanları yeşil enerjiyle çalışacak, su ve enerji kayıplarını sensörlerle anlık tespit eden çevreye duyarlı sistemlere sahip olacak.
Önümüzdeki 5 yıllık süreçte adım adım uygulanacak takvim şu şekilde işleyecek:
-
2026 Sonu: Eskişehir dâhil 81 ilin tamamında akıllı şehir stratejileri hazırlanacak, belediyelerde özel akıllı şehir birimleri kurulacak ve mekânsal planlamada semantik planlama modeline geçilecek.
-
2027 Yılı: Büyükşehirlerin ardından ilçe belediyeleri sürece dâhil edilecek ve Coğrafi Bilgi Sistemi tabanlı gelişim planları tamamlanacak.
-
2028 Yılı: En az 50 akıllı şehir uygulaması sahada faal hale gelecek.
-
2029 Yılı: Eskişehir’de trafikten çevre temizliğine kadar tüm belediye hizmetlerinin tek noktadan anlık takip edileceği Dijital Şehir Yönetim Merkezi kurulacak.
-
2030 Yılı: Akıllı şehir teknolojilerinde en az %80 yerli üretim şartı aranacak ve sürecin hukuki zeminini oluşturan Akıllı Şehir Kanunu yürürlüğe girecek.
Trafikte zaman kaybı önlenecek
Yeni stratejiyle birlikte Eskişehirlilerin günlük yaşam standardının yükseltilmesi hedefleniyor. Gerçek zamanlı trafik yönetim sistemleriyle kent içi ulaşımda kaybedilen zaman en aza indirilecek. Atık toplama araçları konteynerlerin doluluk oranına göre otomatik rota çizecek, akıllı sokak aydınlatmalarıyla yüksek oranda enerji tasarrufu sağlanacak. Eskişehirli vatandaşlar mahallelerindeki altyapı veya çevre sorunlarını mobil uygulamalar üzerinden anında ilgili birimlere ileterek şehir yönetimine doğrudan katılabilecek.
Kurumların birbirinden kopuk sistemler kurarak kamu kaynağını israf etmesini önlemek amacıyla veri yönetişimi esas alınacak. Şehirlerin teknoloji çöplüğüne dönüşmemesi için sadece vatandaşa doğrudan fayda sağlayan çözümler uygulanacak. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, yerel yönetimlere rehberlik etmek üzere 50 uygulamaya ait fizibilite raporu ve 15 bin sayfalık eğitim dokümanı havuzunu kullanıma sundu.
