Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek başkanlığında 21 Ocak 2026 Çarşamba günü toplanan Finansal İstikrar Komitesi, bankacılık sektörüne yönelik kritik kararlar aldı. Toplantının ana gündem maddesi, hane halkı borçluluğu ve kredi piyasalarındaki dengesizlikler oldu. Yapılan incelemeler sonucunda bazı finansal kuruluşların yasal sınırları ihlal ettiği görüldü. Toplantıda, bankaların müşterilerine aylık gelirlerinin çok üzerinde Kredili Mevduat Hesabı (KMH) ve kredi kartı limiti tanımladığı tespit edilerek, söz konusu ihlallerin düzeltilmesi için sektör temsilcilerine net bir talimat iletildi. Ekonomi yönetimi, finansal istikrarı sağlamak adına kurallara uyulması gerektiğini vurguladı. Bankaların agresif büyüme stratejileri mercek altına alındı.
Mevzuat İhlalleri ve Limit Aşımı
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu mevzuatına göre; kredi kartı limitleri aylık gelirin en fazla 4 katı, KMH limitleri ise 3 katı ile sınırlandırılmış durumda. Ancak sahadaki uygulamalar yasal çerçeveden sapmış görünüyor. Bazı özel bankaların yıl sonu hedeflerine ulaşmak ve büyüme sınırlarını aşmak amacıyla söz konusu limitleri gelirin 10 katına kadar yükselttiği ortaya kondu. Denetim raporlarına yansıyan ihlaller, finansal sistemin sağlığını tehdit eden unsurlar arasında yer alıyor. Bankaların rekabet baskısıyla limitleri şişirmesi, tüketiciyi korumasız bırakıyor.
Enflasyonist Baskı ve Borç Batağı
Kontrolsüz kredi genişlemesi, sadece bireysel değil makroekonomik sorunlara da yol açıyor. Ekonomi yönetimi, kontrolsüz limit artışlarının finansal okuryazarlığı düşük vatandaşları borç batağına sürüklediğini ve talep enflasyonunu artırdığını değerlendiriyor. Harcama iştahını artıran yüksek limitler, fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor. Temmuz ayında borç yapılandırma imkanı sunulmasına rağmen, kredi kartı ve KMH kullanımındaki artışın devam etmesi üzerine denetimlerin sıkılaştırılması kararlaştırıldı. Vatandaşların ödeme güçlerini aşan borçların altına girmesi engellenmek isteniyor.
Cezai Yaptırımlar ve Bankaların Adımları
Mevzuata uymayan kuruluşlar için ağır müeyyideler masada duruyor. Toplantıda alınan karar doğrultusunda, mevzuata aykırı uygulama yapan bankalara uyarı yapıldı. BDDK’nın yüklü para cezalarıyla karşı karşıya kalmak istemeyen bankaların, limitleri hızla yasal sınırlara çekmesi bekleniyor. Sektör temsilcilerinin, müşteri portföylerini gözden geçirerek gerekli düzenlemeleri yapması isteniyor. Bankaların risk yönetimi politikalarını yasal sınırlara uyumlu hale getirmesi zorunlu tutuluyor.
Müşterileri Bekleyen Değişiklikler
Yapılacak düzenlemenin etkileri, limitlerin durumuna göre farklılık gösterecek. Mevzuata uygun limitlere sahip olan müşteriler bahsi geçen durumdan etkilenmeyecek. Ancak aşırı yüksek limite sahip olanlar için süreç başlayacak. Aylık gelirinin 5 ila 10 katı oranında limit tahsis edilen müşterilerin kredi kartı ve KMH limitleri hızla "normal" seviyelere düşürülecek. Vatandaşların, finansal planlamalarını yaparken limit düşüşlerini göz önünde bulundurması tavsiye ediliyor.
