Yeşilyurt ilçesinde yetişen coğrafi işaret tesciline sahip dalbastı kirazında hasat mevsimi tüm hızıyla sürüyor. Kendine has kokusu ve eşsiz aromasıyla Türkiye sınırları içerisindeki en nadide kiraz türlerinden kabul edilen dalbastı kirazının satış fiyatı kilogram bazında 70 ila 120 TL bandında değişiyor. Giderek artan talep yoğunluğuna rağmen bahçelerinde çalıştıracak personel arayan üreticiler, günlük 3 bin TL gibi yüksek bir yevmiye bedeli sunmalarına rağmen yeterli işgücünü sağlayamamaktan büyük şikayet duyuyor.
Kök Kurdu ve İşçilik Maliyetleri
Bölgedeki üretimin kalbi sayılan Gündüzbey Mahallesi’nde hasat sevinci, bazı kronik sorunlarla gölgeleniyor. Ürün kalitesi üreticinin yüzünü güldürse de, bölgede yaygınlaşan kök kurdu zararlısı ağaçlara ciddi zarar veriyor. Çiftçi Mehmet Mesut Toros, dalbastı kirazına duyulan yüksek ilginin mutluluk verici olduğunu ancak ağaç köklerini yiyerek kurutan zararlıların her bahçede görüldüğünü belirtti. Bunun ötesinde personel krizine değinen Toros, "Bugün kiraz toplamaya gelen bir işçi günlük 3 bin lira istiyor. Yemek ve diğer giderlerle maliyet 4 bin liraya yaklaşıyor. Buna rağmen kalifiye işçi bulamıyoruz" şeklinde yakındı.
Rakipsiz Aroma ve Rekolte Durumu
Bir diğer kiraz üreticisi Orhan Sarıhan, Gündüzbey yöresinde yetişen dalbastı türünün damakta bıraktığı tadıyla diğer alternatiflerinden çok keskin biçimde ayrıldığını savundu. Farklı coğrafyaların ürünlerini de denediğini belirten Sarıhan, söz konusu bölgenin aromasına yaklaşabilen bir emsal göremediğini ifade etti. Bu sezon toplanan meyve miktarında büyük bir artış görülse de kalibre bakımından tanelerin iriliği bir nebze geride kalırken lezzet kaybının yaşanmadığı belirtildi.
Perakende ve Toptan Fiyat Tablosu
Gelirlerini yükseltmek isteyen üreticiler rotayı doğrudan perakende satışa kırıyor. Doğrudan müşteriye ulaştırılan ürünlerde kilogram fiyatları 100 ila 120 lira civarında tutunurken, ürünler hal veya zincir market tezgahlarına düştüğünde rakamlar 70-80 liraya kadar geriliyor. Orhan Sarıhan Türkiye'nin pek çok ilinden alıcıların yoğun şekilde talep yarattığını vurgulayarak, işgücü açığının sektörü tıkadığı noktasında birleşti: "İşçiye günlük 2 bin 500 ile 3 bin lira arasında ödeme yapıyoruz. Buna rağmen işçi bulamıyoruz."
