Sosyal güvenlik dünyasında zorlu ve yüksek risk içeren alanlarda ter döken çok sayıda personel için hayati önemdeki taze bir yapısal modelin şifreleri çözüldü. Mevcut finansal mekanizmaya göre, vücutça ve ruhsal açıdan olağan dışı zahmet çeken çalışanlara sağlanan ilave kazanımlar, ferdin hakediş yaşını bütünüyle geriye saptıyor.
Ek Gün ve Yaş Kazanımı
Uygulanan bu koruyucu kurgu, personele iki ana doğrultuda emniyet sağlıyor. İlk olarak, sigortalı konumundaki kişinin ödediği takvim prim günlerine belli başlı takviye süreleri dâhil ediliyor. Ardından, edinilen bu ek zamanların bir kısmı, yaş haddi sınırından silinerek şahsın vaktinden evvel emeklilik beratını almasına imkan tanıyor. Böylece senelik çalışma periyotları çok daha verimli sonuçlar doğuruyor.
Mesleki Kategoriler ve Farklar
Branşların tehlike mertebesine göre saptanan takviye süreleri ciddi farklılıklar arz ediyor. Maden sahalarının yer altında görev yapanları 360 gün karşılığı + 180 gün alarak senede 540 gün (1,5 yıl) prim biriktirirken; demir-çelik sahasındaki emekçiler ve basın mensupları her yıl 450 gün hakediş kazanıyor. Sağlık camiasının hesabı 420 güne karşılık gelirken, itfaiye çalışanlarında süreç 60 veya 90 gün düzeyinde değişkenlik gösteriyor. Madenciler 15 yıllık aktif hizmette 7,5 sene erkene çekilme imkânını hiçbir tavan engele takılmadan değerlendirebiliyor.
Saha ve Süre Sınırı
Yaş indiriminden istifade etmek için maden kolu haricindeki çalışanlarda 10 senelik mesai mecburiyeti bulunurken, indirim tutarı en çok 3 yılı bulabiliyor. Ancak buradaki temel kaide, işin bizzat rizikolu bölgede icra edilmesidir. İdari bina personelleri ya da izin periyotları bu özel hesaba eklenemiyor. Madenciler hariç branşlarda toplamsal tavan 5 yılı aşamadığı için yurttaşların SGK dökümlerindeki kodları titizce izlemeleri öneriliyor.
