İran ile ABD arasındaki askeri gerginliklerin tırmanması, küresel enerji piyasalarında sarsıntılara yol açtı. Gece saatlerinde 119 dolar seviyesini gören Brent petrol, dünya genelindeki yakıt bedellerini yukarı çekerek ülke ekonomilerini zor duruma soktu. Anılan olumsuz tablodan çıkış yolu arayan büyük ekonomiler, piyasalara ham madde arzını artırarak fiyat baskısını kırmayı hedefliyor.
Enerji Zirvesi İçin Acil Buluşma
İngiliz Financial Times gazetesinde yer alan habere; G7 maliye bakanları, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) İcra Direktörü Fatih Birol ile birlikte gün içerisinde New York saatiyle 08.30’da yapılacak acil bir toplantıda İran savaşı sonrası petrol piyasalarında yaşanan gelişmeleri konuşacak. Görüşme dahilinde, stratejik depolardaki stokların koordineli bir biçimde serbest bırakılması ihtimali değerlendirilecek. G7 ülkeleri petrolü düşürmek amacıyla stratejik rezervlerden satışa başlamayı gündemine aldı. ABD’nin de dahil olduğu üç büyük güç, sözü edilen öneriye şimdiden yeşil ışık yaktı.
Milyonlarca Varil Piyasaya Sürülüyor
İlgili kuruluşun 32 üye ülke temsilcisi, enerji krizlerinde başvurulan kolektif acil durum mekanizması çerçevesinde stokları devreye sokmaya hazırlanıyor. ABD’li bazı yetkililerin, toplam 1,2 milyar varillik rezervin yaklaşık yüzde 25-30’una denk gelen 300 ila 400 milyon varillik bir ortak salımın uygun olabileceğini düşünüyor. Bahsedilen devasa hacimdeki ham petrolün piyasalara girmesiyle birlikte maliyetlerin gerilemesi bekleniyor. En son Rusya-Ukrayna Savaşı'nda satış yapılarak fiyatlar düşürülmüştü.
Geçmişteki Fiyat Dengeleme Adımları
IEA üyesi ülkeler tesis edildiği andan itibaren beş kez kolektif rezerv salımı yaptı. Sözü edilen işlemlerin son ikisi, Rusya’nın Ukrayna’yı işgali sonrası petrol fiyatlarında yaşanan yükselişi dengelemek amacıyla 2022 yılında gerçekleştirilmişti. Geçmiş dönemlerde petrol 130 dolara çıkmış, ABD'nin stratejik rezervden 180 milyar varil satmış (6 ay içinde), petrol anılan hamle neticesinde düşüş yaşamıştı. Mevcut stratejiyle piyasalardaki dengenin yeniden kurulması amaçlanıyor.
