Enerji tüketimi bedellerinde gerçekleştirilen sınırlandırmaların akabinde, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı geniş kesimlerin rağbet gösterdiği Yüksek Hızlı Tren (YHT) yolculuklarına tahsis edilen resmi bütçe teşviklerini sonlandırmayı masaya yatırdı. Otoritelerin masraf yönetimi anlayışıyla planladığı iddia edilen bu müdahale, şehirlerarası toplu taşımacılık alanında masraf tabanlı yepyeni bir ücret kurgusunun işaret fişeği olarak değerlendiriliyor. YHT tarifelerinde finansal sırtlanmanın iptali söz konusu olduğunda bilet bedelleri harcamalara göre dizayn edilecek. Banliyö, ana hat ve bölgesel sefer yapan güzergahlarda herhangi bir yapısal oynama düşünülmüyor.
Teşvikler Tırpanlanıyor
Bütçe yapısı üstündeki kamu finansal baskısını seyreltebilmek adına birtakım faaliyet sahalarında devlet kaynakları tedrici biçimde tırpanlanıyor yahut kesin biçimde yok ediliyor. Benzer vizyon ilk safhada elektrik hatlarında uygulanmıştı. Ev kullanımında 1 Ocak 2025’ten itibaren sene içerisinde 5 bin kilovatsaatin yukarısına taşan haneler sübvansiyondan çıkartılmış; bu hudut, 1 Ocak 2026 zamanında ise 4 bin kilovatsaate dek indirilmişti. Şartnamelere uymayan tesisat kullanıcıları mevcut kullanımlarının tutarını direkt desteksiz yatırmak durumunda kaldı. İkinci etapta da doğalgaz akışlarında 4 Nisan tarihli kararla beraber çok kademeli faturalama şablonu icraata döküldü ve limitsiz teşvik modeli kısıtlandı.
Şirket Zararı Çok Boyutlu
Durumla alakalı bilgi arz eden Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı paydaşları, YHT geçiş kartlarında hükümetin güvencesini lağvetmeye ilişkin değerlendirmeler yürütüldüğünü ifade etmiş olsalar da henüz mutlak bir karara bağlanılmadığını bildirdi. Eğer değişiklik kesinliğe kavuşursa sefer biletlerindeki yükselen meblağ, dönemsel olarak seyahatlerin direkt içerisine sindirilmesi muhtemel. Şirketin mali göstergelerinde, TCDD Taşımacılık AŞ organizasyonunun 2024 periyodu tamamlandığında 25 milyar 79 milyon 636 bin 706 TL civarı eksi bilançoya ulaştığı resmi dökümanlarda açıklandı.
