Hızlı ve pratik olması nedeniyle sıkça tercih edilen QR kodla para çekme yöntemi, ne yazık ki dolandırıcıların da iştahını kabartmış durumda. Teknolojinin getirdiği kolaylıklar, dikkatsiz bir anımızda tüm birikimimizi kaybetmemize neden olabiliyor. Dolandırıcılar, ATM ekranlarının üzerine veya yanına yerleştirdikleri sahte kodlarla kullanıcıları tuzağa düşürüyor. Quishing olarak adlandırılan dolandırıcılık türü, dijital dünyada yeni bir tehlike olarak tanımlanıyor. Vatandaşların hesap güvenliğini tehdit eden yöntemler her geçen gün çeşitleniyor. ATM'lerden QR kodla para çekmenin tehlikeleri ve korunma yolları hakkında uzman görüşleri hayati önem taşıyor.
Sahte Etiket ve Zararlı Yazılım Tehlikesi
Dolandırıcıların başvurduğu ilk yöntem, fiziksel olarak ATM cihazına müdahale etmek üzerine kurulu. Eskiden ATM'lere kart kopyalama cihazları yerleştiren dolandırıcılar, artık daha "temassız" yöntemler kullanıyor. Bankanın orijinal kod alanı gibi görünen sahte etiketler, kullanıcıları yanlış yönlendiriyor. Siz banka uygulamanızı açıp ilgili kodu tarattığınızda, aslında bankanın sistemine değil, dolandırıcının hazırladığı sahte bir arayüze veya zararlı bir yazılıma onay vermiş oluyorsunuz. Yapılan işlemle birlikte telefonunuzun kontrolü veya bankacılık erişim izinleri kötü niyetli kişilerin eline geçebiliyor. Bilgilerin ele geçirilmesiyle birlikte hesaplardaki paralar hızla başka hesaplara aktarılıyor. Üstelik dolandırıcılar sizin adınıza kart limiti yükseltme, nakit avans limitini artırıp tüm tutarı çekme gibi işlemleri de gerçekleştiriyor. Mağduriyet sadece mevcut parayla sınırlı kalmayıp bankaya borçlanma ile sonuçlanabiliyor.
Yardım Bahanesiyle Kurulan Tuzaklar
İkinci senaryoda ise sosyal mühendislik teknikleri devreye giriyor. ATM başında bekleyen bir şüpheli, çeşitli bahanelerle vatandaşlara yaklaşıyor. "Kartım içeride kaldı" veya "Limitim doldu, size IBAN ile para atsam siz benim yerime QR ile çeker misiniz?" gibi ricalar, aslında bir tuzağın parçası oluyor. Kendi telefonundaki sahte bir uygulamadan size kod okutturarak hesabınızdan para çekilmesine yol açabiliyor. Daha da kötüsü hesabınızın bir "suç ortağı" gibi kullanılmasına neden olabiliyor. Kara para aklama gibi yasa dışı faaliyetlere karışma riski doğuyor. Uzmanlar söz konusu iki senaryonun özellikle 40 yaş üstü bireylere yahut acelesi olan kişilere uygulandığına dikkat çekerek önemli uyarılarda bulunuyor.
Güvenli İşlem İçin Altın Kurallar
QR kod teknolojisinin güvenli kullanımı için bazı tedbirlerin alınması gerekiyor. İlk olarak Ekran kontrolü yapılması şart. ATM ekranında göze çarpan bir kabarıklık, sonradan yapıştırılmış gibi duran bir kağıt veya plastik parça varsa asla işlem yapmayın. Orijinal kodlar ekranın içinden yansır ve dışarıdan yapıştırılmaz. Işık kırılımı veya elle kontrol yöntemiyle sahtecilik tespit edilebilir. İkinci kural ise Sadece kendi uygulamanızı kullanın ilkesidir. Kod taratırken mutlaka bankanızın resmi mobil uygulamasını kullanın. Telefonun genel kamera uygulaması zararlı bağlantılara yönlendirebilir. Onay ekranını okuyun kuralı da ihmal edilmemelidir. Kodu tarattıktan sonra telefonunuza gelen onay ekranındaki tutarı ve işlem türünü mutlaka kontrol edin. Ayrıca Tanımadığınız kişilerle işlem yapmayın uyarısı dikkate alınmalıdır. Son olarak İşlem limitlerini kontrol edin tavsiyesine uyulmalıdır. Günlük limitin düşük tutulması olası kayıpları minimize eder.
Mağduriyet Durumunda Yapılması Gerekenler
Dolandırıcılık şüphesi oluştuğunda hızla hareket etmek kayıpları önleyebilir. Vakit kaybetmeden bankanızın müşteri hizmetlerini arayıp hesaplarınızı ve dijital bankacılık erişiminizi bloke ettirin. Şüpheli işlemler nedeniyle tüm hesaplarınızı kapattırın. Bankaya durum bildirildikten sonra hukuki süreç başlatılmalıdır. En yakın emniyet birimine veya savcılığa giderek suç duyurusunda bulunun. Cihaz güvenliği de ihmal edilmemelidir. Telefonunuza bir casus yazılım yüklenmiş olma ihtimaline karşı cihazınızı fabrika ayarlarına döndürün. İşlem tamamlanana kadar bankacılık uygulamalarına girilmemesi önem taşıyor. Banka şubelerindeki ATM'leri kullanmak riskleri azaltan bir diğer faktördür.
